Novi Sad kao grad vlažnih područja
Na 64. sednici Stalnog komiteta Ramsarske konvencije, održanoj krajem januara 2025. godine u Švajcarskoj, Novi Sad je postao prvi grad na Balkanu nagrađen titulom „Ramsar Wetland City“. Ovo priznanje potvrđuje uravnotežen pristup urbanom razvoju i očuvanju vlažnih ekosistema.
Zašto je to važno?
- Biodiverzitet: Vlažna staništa unutar gradskih granica, kao što su Koviljsko-petrovaradinski rit i drugi kanali i šume duž Dunava, služe kao utočište za brojne biljne i životinjske vrste.
- Klimatska otpornost: Ova prirodna područja funkcionišu kao „zeleni filteri“, ublažavaju poplave, čiste vodu i smanjuju efekat urbanog zagrevanja .
- Model održivog razvoja: Titula pokazuje da Novi Sad može nastaviti ekonomski rast i infrastrukturni razvoj, a da mu priroda ostaje prioritet.
Šta titula donosi Novom Sadu?
- Globalno priznanje – ciljna integracija u mrežu 74 grada širom sveta posvećena očuvanju močvarnih staništa.
- Ekonomske i institucionalne koristi – lakši pristup evropskim i međunarodnim fondovima, podsticanje ekoturizma i edukacije građana .
- Povezanost sa praksama drugih gradova – razmena znanja i iskustava unutar Wetland City mreže.
Pozadina i kontekst
Ramsarska konvencija je 2015. godine uvela akreditaciju „Wetland City“, a pre Novog Sada, titulu su zadobili gradovi iz Francuske, Švajcarske, Poljske i Belgije. Ove godine se pridružio još jedan grad, pa Novi Sad postaje deo evropske i svetske elite koja razvija urbane politike uz poštovanje prirode .
Srbija i Ramsarska područja
Srbija ima 11 Ramsarski zaštićenih vlažnih područja (poput Obedske bare, Ludaškog jezera, Koviljsko-petrovaradinskog rita), što ukupno iznosi oko 120 000 ha. Novi Sad, kao urban centar koji je uspešno sačuvao deo takvih ekosistema unutar svojih administrativnih granica, potvrđuje svoju ekološku ulogu u zemlji i regionu.
Zaključak
Dodela titule „Ramsar Wetland City“ Novom Sadu označava značajan momenat: grad ne vidi vlažna staništa samo kao prirodne oaze, već kao integralni deo urbanog života, klimatske otpornosti i ekonomske prilike. U svetlu klimatskih promena i sve većeg urbanog pritiska, ovo priznanje ima potencijal da postane katalizator za dalji razvoj zelenih politika, istraživanja i edukacije.
